Een nieuwe bibliotheek

Het zijn spannende tijden. De keuze moet binnenkort gemaakt zijn: wordt het de Nieuwe Markt of de Stromarkt voor de nieuwe bibliotheek. Of toch nog de Brink, waar de bibliotheek sinds de oprichting in 1916 gehuisvest is.

De resultaten van de ruimtelijke varianten voor beide locaties zijn klaar; de beoordeling en afweging zit in een eindfase. In ieder geval is duidelijk dat we een kleinere bibliotheek krijgen. Want we moeten bezuinigen en willen absoluut de vestigingen in wijken en dorpen open houden en zorgen voor vernieuwing van de bibliotheken in Diepenveen en Bathmen. De helft van onze gebruikers zijn kinderen. De combinatie van spreiding handhaven, vernieuwing van onze vestigingen en uitbouw van de digitale bibliotheek zal er voor zorgen dat de ruim 30.000 pashouders en 50.000 Deventenaren die jaarlijks hoog frequent de bibliotheekvestigingen bezoeken, dat nog vele jaren kunnen blijven doen.

Dus gaan we een deel van de bezuiniging invullen met een kleinere bibliotheek met een lagere huur in het centrum.  Natuurlijk hoop je dat het meevalt wat je moet inleveren, maar bouwkosten zijn bouwkosten. De analyse laat in ieder geval zien dat we veel m2 van ons programma van eisen moeten inleveren. Meer dan we gehoopt hadden. Dat maakt de noodzaak steeds groter om een hele goede bibliotheek te kunnen bouwen. Met een gebouw dat geschikt is voor de toekomst.

Geschikt om de veranderingen die er aan staan te komen ruimte te bieden. We veranderen van een uitleenbibliotheek in een beleefbibliotheek waar verblijven en ontmoeten centraal staan. De beleefbibliotheek is een werkplaats voor zelfredzaamheid rond taal, lezen en mediavaardigheden. De beleefbibliotheek is een ontmoetingsplaats voor persoonlijke ontwikkeling. De programma's van de beleefbibliotheek worden bedacht, gemaakt en uitgevoerd met partners in de stad en (groepen) gebruikers: door coproductie en cocreatie.
We krijgen een multimediale bibliotheek waar steeds meer bronnen digitaal zijn. Met een mediacentrum waar activiteitenruimten ook tv-studio's zijn. De activiteiten worden uitgezonden en worden daarna weer onderdeel van de collectie.

De bibliotheek zal zeven dagen per week van 9.00 tot 21.00 uur open zijn.
Het aantal bezoekers zal verdubbelen en de verblijfsduur wordt verlengd van 15 tot 30 minuten naar gemiddeld meer dan een uur per bezoek.

Dat vraagt om een bijzonder bibliotheekgebouw. Dat laten de voorbeelden in binnen- en buitenland zien. Waar men geïnvesteerd heeft is het gebruik fors gegroeid. Het rendement is terug te zien in een zelfredzamere samenleving en meer ontwikkelde burgers van jong tot oud.

Dan moeten we wel durven kiezen om te investeren in de toekomst van Deventer.

Zoals onlangs in Birmingham - onvergelijkbaar met wat we Deventer kunnen - geïnvesteerd is in een nieuwe bibliotheek, samen met de Nederlandse architecte Francine Houben. Deze nieuwe bibliotheek is net geopend. Uit de hele wereld reist men al in grote getale naar Birmingham. Het is een bibliotheek die midden in de samenleving van vandaag staat, maar ook als gebouw alle veranderingen van de toekomst aan moet kunnen. Zoals Francine Houben zegt:
"We don't know what the future of the library will be, so we have designed space for change, ...".  Lees meer.
Tegelijk is het een gebouw dat nu al als monument de stad verrijkt, en hoe!

Sinds ik over de nieuwe bibliotheek van Birmingham gelezen heb geloof ik in een goede afloop in Deventer. En voor de zekerheid luister ik elke dag - tot aan de dag van het raadsbesluit - naar dit fenomenale lied.

Jos Debeij
jdebeij@obdeventer.nl

Stadsgedicht: Stadshart

Wie wijst de weg uit de doolhof van mijn hart
dat mij in deze doolhof van de stegen
deed belanden? Wie onthult het geheim
dat schoksgewijs pulseert
door de kransslagaders van dit oord?
Wie roept de wijzen bijeen om het kleurrijk wonder
van de regenschermen te verklaren?

De stad, die mij het leven heeft verlengd met jaren
en waar ik geen toekomst zie daar zonder,
ademt in alle rust en onverstoorbaar voort
door wat er dagelijks passeert
en vertaalt zichzelf in klank, in ritme en in rijm.
Zo veel geschiedenis maakt verlegen,
maar ik zwerf door deze stegen vrij en onbenard.


© Herman Posthumus Meyjes

Een stadsdichter die, teruggetrokken vanachter zijn pc zijn poëtische schrijfsels enkel laat verspreiden door de daartoe geëigende media? Dat is niet wat Herman Posthumus Meyjes voor ogen heeft met zijn stadsgedichten. Die breng je naar de stad vindt hij.

Op zaterdag 24 augustus voegde de Stadsdichter de daad bij het woord en bracht op de kruising Spijkerboorsteeg met de Grote Overstraat tot zes keer toe ‘Stadshart’ ten gehore, dit onder grote belangstelling van het winkelpubliek. 

Stadsdichter Herman Posthumus Meyjes draagt voor. Foto Benne Solingen

Stadsgedicht: Aangenomen werk

goedemorgen mevrouw Jansen,
wie ik ben? uw nieuwe thuishulp Jan
ik ben een ex-wajonger, dus pillen weet ik alles van
en straks komt Kurt, das eigenlijk een betonvlechter,
dus met uw steunkousen komt het helemaal goed

uw gediplomeerde hulp? die heeft nu WW,
maar dat geeft niet, dat wordt immers geregeld
door het UWV; wel jammer van die opleiding  inderdaad
maar voor klachten moet jullie niet bij mij zijn
maar bij de gemeenteraad

wie er straks komt om u te wassen?
Ja, dat weet ik niet, maar het zou maar zo
een werkeloze wethouder kunnen zijn,
ook die hebben zich bij deze crisis
maar aan te passen

© Lammert Voos

De gemeente Deventer wil bijstandsgerechtigden inzetten in de maatschappelijke dienstverlening. Bijstandsgerechtigden zijn niet verplicht dit vrijwilligerswerk te doen, maar als ze weigeren lopen ze het risico op een lagere uitkering.

Stadsgedicht: Waffel snaffel

spitter, spetter, spat
de straten zijn weer nat
laten we de meester en juf verrassen
en met blote voeten dansen door alle plassen

huppelen door het hoge gras
alsof ik een dartel haasje was
ik had mijn eigen witte paard
en was een ridder met een gouden zwaard
had de zon als ballon aan een zilveren touwtje
was van iedere hond en kat het favoriete vrouwtje
en ik was een wereldberoemde beeldschone actrice
of een betoverde voetballer die nooit kon verliezen
en ik kreeg zelfs in de zomer een kerstboom,
het is ongelofelijk, alles kon in deze mooie droom
want wie fantaseren kan heeft pas echt geluk

spitter, spetter, spat
de straten zijn weer nat
laten we de meester en juf verrassen
en met blote voeten dansen door alle plassen

© Lammert Voos

Daltonschool De Hagenpoort in Deventer is een school met profiel Kunst en cultuur. Elk jaar organiseert de school een projectweek waarbij steeds een andere discipline centraal staat. Afgelopen jaar was het thema poëzie ‘Er zit een feest in mij’. De kinderen hebben gedurende deze periode gedichten en versjes gemaakt en prachtige illustraties. De resultaten zijn verzameld in een echte poëziebundel: ‘waffel snaffel’ die vrijdag 21 juni om 11.45 uur gepresenteerd wordt aan de Stadsdichter van Deventer.

De verhuisberichten komen er aan

Het Kunstenlab gaat van het Akzopand naar het Havenkwartier. De Leeuwenkuil van de Keizerstraat naar de nieuwe bibliotheek aan de Nieuwe Markt. De bibliotheek gaat van de Brink naar de Stromarkt, en misschien wel de nieuwe Markt. De musea betrekken het pand van de bibliotheek aan de Brink zodra dat vrijkomt. Het Filmhuis en Theater Bouwkunde gaan naar de gymzaal aan de Nieuwe Markt, maar met de ingang aan de Welle. Het Stadhuis blijft waar het is maar er komt wel een nieuw Stadskantoor op de plek waar nu de oude schouwburg en het oude stadskantoor worden afgebroken. Go Ahead blijft in ieder geval voorlopig aan de Vetkampstraat maar wel met extra tribunecapaciteit nu de stap naar de Eredivisie gemaakt is. Het zoemt van de verhuisbewegingen in de stad. Veel heeft te maken met bezuinigingen, maar ook met ambities. Hoe kunnen we vernieuwen en ontwikkelen en toch de huisvestingskosten lager krijgen.

Voor de bibliotheek is dat niet anders. We zitten in 2014 vijftig jaar in het pand aan de Brink en willen een gebouw dat aan de eisen van deze tijd voldoet. Er is de keuze gemaakt om dat te doen in het SNS-pand aan de Stromarkt. Het plan was echter financieel niet uitvoerbaar voor de NV Bergkwartier door de nieuwe eisen die banken tegenwoordig stellen. Met de gemeente is het onderzoek bijna klaar om een gebouw met minder m2 voor minder geld wel te kunnen realiseren. Er liggen twee varianten voor de Stromarkt en er wordt als alternatief nog gekeken naar de School aan de Nieuwe Markt: een bijzonder jaren vijftig gebouw. We zien al een retro-restauratie en een inrichting in de stijl van de jaren vijftig voor ons. Natuurlijk wel met de modernste digitale toepassingen en personeel in de bedrijfskleding van Mad Men.

Tegen de zomer zullen door de gemeenteraad de knopen worden doorgehakt rond de voorjaarsnota en weten tal van organisaties of ze met minder geld de toekomst in moeten. Het terugbrengen van huisvestingskosten ligt dan zeer voor de hand. En dus heel wat verhuisbewegingen.
Voor onze bibliotheek moet vastgesteld gaan worden dat we onze decentrale vestigingen handhaven en tegelijk toch nieuwbouw kunnen realiseren. Dan zullen we onze bibliotheken in Bathmen en Diepenveen ook snel moeten gaan herhuisvesten. Tegen de zomer is het onderzoek afgerond voor de haalbaarheid van de nieuwe bibliotheek - samen met Drtv - op Stromarkt of Nieuwe Markt, met lagere huisvestingslasten dan gepland, zodat we de decentrale vestigingen kunnen open houden. Dan kunnen de knopen definitief doorgehakt worden die al heel wat jaren voorliggen. Zo lang als ik hier bij de bibliotheek al weer werk: bijna zeven jaar. Te lang voorliggen dus, veel te lang voorliggen.
Maar daarna gaan ook wij mouwen opstropen en bouwen, en daarna verhuizen.
Ik voorspel dat u heel wat verhuisberichten tegemoet kunt zien!  Van heel wat organisaties. Ook van uw bibliotheek.

Jos Debeij
jdebeij@obdeventer.nl

Stadsgedicht: Kowed promoveert

Jaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa!

Jaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
jaaaaaaaaaaaaaaaajajajaja!

Jaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa
aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa!

Het dicht misschien niet,
maar het scoort wel!

© Lammert Voos

Stadsgedicht: Pop-up!

op braak land groeien Klaprozen,
op beton groeit Robertskruid en
Stinkende Gouwe, maar liever
nog: betere en betaalbare
huizen

breek af, bouw op, maar laat
de ziel van de wijk ongemoeid,
de woorden vernieuwing en vernieling
verschillen immers maar een paar
letters

in gelul kan een mens nog steeds
niet wonen, liever geen Vergeet-mij-nietjes
in de Rivierenwijk, dat zijn geen pioniers
en je raakt ze moeilijk weer
kwijt

© Lammert Voos

In de Week van de Amateurkunst (25 mei t/m 2 juni) vinden in de hele Rivierenwijk verrassingsoptredens plaats. Het Pop-up Podium staat elke dag ergens anders en elke dag treden verschillende artiesten op. De optredens worden gegeven door amateurkunstenaars uit de Rivierenwijk en de rest van Deventer.